DZ/CWZ/CZE/EZ/MMC

Nachtlens (ortho K-lens)

Een lens die het afgelopen jaar veel publiciteit heeft gekregen is de nachtlens. De lens ontleent zijn naam aan het feit dat deze vaak 's nachts gedragen wordt. De officiële naam van het aanmeten van deze lenzen is orthokeratologie. Door het speciale ontwerp van de lens kunt u tijdens het dragen van de lens scherp zien en het bijzondere is dat u zónder contactlens ook scherp kunt zien! Door 's nachts de lens te dragen, kunt u overdag scherp zien zonder een lens te dragen. In plaats van 's nachts kan de lens ook overdag een aantal uur gedragen worden. De bijzondere eigenschappen van deze lens wordt hieronder besproken.

Het aanmeten van de nachtlens wordt al meer dan 30 jaar gepraktiseerd. Het effect van sterktevermindering door een vormstabiele lens werd ontdekt bij de PMMA-lenzen. Hierop is voortgeborduurd met andere lensontwerpen met zuurstofdoorlatend materiaal tot de huidige lensontwerpen waar nu mee gewerkt wordt.

 een vormstabiele of "harde zuurstofdoorlatende" contactlens

Tijdens het dragen van deze speciale vormstabiele lens wordt de vorm van het hoornvlies op een gecontroleerde manier veranderd. Dit in tegenstelling tot 'normale' vormstabiele lens waarbij wordt geprobeerd de invloed van de lens op het oog minimaal te houden. Bij de nachtlens wordt juist gekozen voor een contactlens die het hoornvlies masseert tijdens het dragen, zodat de vorm van het hoornvlies vlakker wordt.

Nachtlens.
De lens wordt gedragen tijdens de nacht. In die periode vlakt het hoornvlies af. Doordat het hoornvlies vlakker wordt, neemt de sterkte van het oog af (minder min-sterkte, minder bijziend). In de ochtend wordt de lens verwijderd. Na het dragen van deze lens is het hoornvlies tijdelijk vlakker (gedurende 12 uur, maar deze periode wisselt per patient). U kunt dan scherp zien zonder dat een correctie (bijv contactlens) gedragen wordt.

nachtlens

scherp kunt zien en dus een sterkte nul heeft! Zolang u de lens regelmatig blijft dragen zal ook het effect aanwezig blijven. Als de lens in het geheel niet meer gedragen wordt, zal het hoornvlies binnen 6 weken weer zijn oude vorm terugkrijgen.

De werking van een nachtlens is waarschijnlijk als volgt. De buitenste laag van het hoornvlies is het 'epitheel'. Tijdens het dragen van de lens wordt het epitheel in het centrum van het hoornvlies afgeplat (minder laagjes van epitheelcellen, bijv 20 μm minder) terwijl het epitheel aan de randen van het hoornvlies dikker wordt (meer cellaagjes, bijv 20 μm meer). Hierdoor wordt het hoornvlies afgeplat en breekt de lichtstralen minder sterk. Hierdoor neemt de bijziendheid af. Het middelste deel van het hoornvlies, het stroma, verandert dan niet.

Niet iedereen komt in aanmerking voor het dragen van deze lenzen. Alleen bij bijzienden met een sterkte van – 0,50 dioptrie tot -3,0 dioptrie is de kans groot dat u na het dragen van de nachtlens zonder lenzen of bril goed kunt zien. Bij het corrigeren van hogere sterktes blijft er waarschijnlijk een reststerkte over.

De verandering van het oog wordt nauwlettend in de gaten gehouden met behulp van een corneatopograaf (een apparaat dat de vorm van de cornea als een hoogtekaartje opmeet en vastlegt. Deze lens dient zeker in de beginfase vaker gecontroleerd te worden dan normale vormstabiele lenzen.

Het risico op een hoornvlies infectie bij nachtlenzen is enigszins verhoogd [Ophth 2016; 1435].

Myopie
Om de progressie van bijziendheid af te verminderen (dwz de groei van de oogbol af te remmen), worden soms ook ortho-K lenzen geadviseerd. Zie folder Myopie / bijziendheid op deze website.

Animatie (Engels)




Deze folder is eigendom van www.oogartsen.nl, afkomstig van het Deventer ziekenhuis, CWZ (Nijmegen), Catharina ziekenhuis (Eindhoven), Elisabeth-TweeSteden ziekenhuis (Tilburg), HAGA ziekenhuis (Den Haag), Albert Schweitzer (Dordrecht), Rijnstate (Arnhem), Alrijne ziekenhuis (Leiderdorp, Leiden), Gelre ziekenhuizen (Apeldoorn, Zutphen);  copyright. Voor de aandachtsgebieden van oogartsen, zie aandachtsgebieden (subspecialisaties).

print deze pagina
 
ga naar boven