Spreekuren

Inhoudsopgave:

1. spreekuren van oogartsen en behandelingen door oogartsen
2. spreekuren van de optometristen en TOA's: 
   • nazorg spreekuur (na staaroperaties, glaucoom)
   • diabetes (suikerziekte) spreekuur (tandem-spreekuur en carroussels)
   • kunstlens meting (voor staaroperaties)
   • gezichtsveldonderzoek
   • cornea topografie
   • fundusfotografie, fluorescentie angiografie
   • vóóronderzoek laserbehandelingen voor refractiechirurgie (zien zonder bril)

Spreekuren van oogartsen en behandelingen door oogartsen
De oogarts houdt zich bezig met een klein en duidelijk afgebakend vakgebied: de pathologie (ziekte) en heelkunde van het oog en de omliggende organen in de oogkas. De oogarts heeft gevarieerde werkzaamheden, die bestaan uit afwisselend spreekuur houden en allerlei chirurgische handelingen. Door raakvlakken met bijvoorbeeld de neurologie en interne geneeskunde werkt de oogarts in principe multidisciplinair.

De spreekuren worden gekenmerkt door directe oogzorg en worden ondersteund door paramedisch personeel bijv.TOA's (technisch oogheelkundige assistenten) of optometristen. Zij meten, voordat u bij de oogarts komt, de ogen door. Dit vooronderzoek bestaat uit de anamnese (gesprek), oogmeting (bepalen van gezichtsscherpte) en het meten van de oogdruk. Hierna wordt u meestal gedruppeld waardoor de pupillen wijd worden. Daarna wordt u gezien door een oogarts die het oog onderzoekt met een microscoop (spleetlamp). Dit onderzoek duurt meestal 10 minuten.

De spreekuren van de oogartsen worden onderverdeeld in:

• algemene spreekuren
• specifieke spreekuren: een voorbeeld zijn de "diabetes spreekuren" (zie hierna bij de optometristen).

Behandelingen door oogartsen
Deze werkzaamheden worden onderverdeeld in niet-chirurgische en chirurgische behandelingen:
De niet-chirurgische behandelingen zijn o.a.: laserbehandelingen (glaucoom, netvlies, nastaar), cryocoagulaties (koude behandeling) en diagnostisch onderzoek (bijv. B-scan, fluorescentie angiografie, cornea topografie, fundusfotografie).

De chirurgische behandelingen zijn o.a. cataractextracties (staaroperaties), glaucoomoperaties, strabismuscorrecties (scheelziensoperaties), ooglidcorrecties (medisch en cosmetisch). Sommige oogartsen in Nederland doen specifieke, minder voorkomende operaties zoals de behandeling van netvliesloslatingen, netvlies- en glasvochtoperaties en hoornvliestransplantaties. Dit is afhankelijk van verdere subspecialisatie van de oogarts.

Hoewel de Oogheelkunde een klein en duidelijk afgebakend vakgebied is, zijn de inzichten in oogziekten en de behandelingsmogelijkheden enorm toegenomen. Dit heeft ertoe geleid dat sommige oogartsen zich zijn gaan subspecialiseren in een bepaald deelgebied binnen de Oogheelkunde. In het Oogcentrum Deventer worden vrijwel alle operaties verricht, behalve oogkas-chirurgie (orbitachirurgie). Het subspecialisme van elke oogarts vindt u op de website bij rubriek "Oogcentrum Deventer / oogartsen".

De moderne oogheelkunde is een vakgebied waarbij veel techniek komt kijken. Laser- en microchirurgie vormen de belangrijkste pijlers. Bij vele operaties zijn loepbrillen en een microscoop noodzakelijk. Vanwege de hoge mate van visuele rehabilitatie (herstel gezichtsvermogen) die vandaag de dag mogelijk is, geeft de oogheelkunde - ondanks de hoge werkdruk - inhoudelijk veel voldoening.

Spreekuren van de optometristen en de TOA's
Sinds een aantal jaren werken er op de polikliniek oogheelkunde optometristen en TOA's (technisch oogheelkundig assistenten). Een TOA is een MBO opgeleide paramedicus, een optometrist is een HBO opgeleide paramedicus. De beroepsomschrijving vindt u op de website bij rubriek "Oogcentrum Deventer  / optometristen". Op dit moment zijn er vier optometristen en twee TOA's werkzaam op de polikliniek.

Taken van de optometristen en TOA's:
- ondersteunen van algemene spreekuren van de oogartsen
- verrichten  van zelfstandige spreekuren, onder supervisie van de oogartsen.

Tot de zelfstandige spreekuren van de optometrist en de TOA behoren de volgende:
- nazorg spreekuur (controle staaroperaties, glaucoom spreekuur)
- diabetes (suikerziekte) spreekuur (tandem-spreekuur en carroussels)
- kunstlens meting (voor staaroperaties)
- gezichtsveldonderzoek
- cornea topografie
- fundusfotografie, fluorescentie angiografie

- nazorg spreekuur (controle staaroperaties, glaucoom spreekuur)
Op dit spreekuur worden patiënten gezien die aan staar geopereerd zijn. Hierbij wordt de genezing van het oog na de staaroperatie gecontroleerd. De eerste controle na de operatie wordt gedaan door de oogarts, de laatste controle (3-4 weken na de staaroperatie) wordt uitgevoerd door de optometrist of TOA. Tevens worden op dit spreekuur  patiënten met glaucoom gecontroleerd. De oogarts kijkt alleen mee als er zich problemen voordoen.

- diabetes spreekuur (suikerziekte)
Dit spreekuur is bedoeld voor patiënten met diabetes mellitus. De optometrist zal het oog onderzoeken op afwijkingen ten gevolge van de diabetes mellitus. Om het netvlies tijdens dit onderzoek goed te kunnen bekijken, wordt u gedruppeld met een pupilverwijdend middel. Als gevolg hiervan zal het gezichtsvermogen enkele uren verminderd zijn. Wij adviseren u om zelf geen auto te rijden nadat u deze druppels heeft gekregen.

Op dit moment zijn er 3 soorten diabetes spreekuren:

• tandem spreekuur: hierbij doet 1 optometrist een diabetes-spreekuur, gesuperviseerd door een oogarts die zelf ook spreekuur heeft.
• diabetes-carroussel: hierbij doen 3-4 optometristen diabetes-spreekuren; deze spreekuren worden dan gesuperviseerd door 1 oogarts die dan zelf geen spreekuur heeft. In de loop van de tijd heeft dit type spreekuur onze voorkeur gekregen.
• fundusfotografie: hierbij vindt een volledig oogonderzoek plaats, inclusief het maken van een foto van het inwendige van het oog (het netvlies). De oogarts beoordeelt uiteindelijk de foto. Dit spreekuur is nog in ontwikkeling.

- kunstlens meting (biometrie) voor staaroperaties
Tijdens dit spreekuur wordt de lengte en de kromming van het oog opgemeten. Aan de hand van deze gegevens wordt de sterkte van de kunstlens bepaald welke tijdens de staaroperatie in het oog wordt geplaatst (voor uitgebreide informatie, zie op website bij "Onderzoeken"). 

- gezichtsveldonderzoek
Bij een gezichtsveldonderzoek wordt onderzocht of het zogenaamde 'omgevingszien' beschadigd is. Tijdens het onderzoek zit u met uw hoofd voor een halve bol. Aan de binnenkant van deze bol worden lichtjes geprojecteerd op verschillende plaatsen. Wanneer u een lichtje ziet, drukt u op een knop. Op deze wijze worden een groot aantal plekken van het netvlies onderzocht en kunnen afwijkingen worden vastgesteld (voor uitgebreide informatie, zie op website bij "Onderzoeken").

- cornea topografie
Tijdens een meting met de corneatopograaf wordt de vorm van het hoornvlies nauwkeurig opgemeten. Het apparaat meet op meer dan 2000 punten de kromming van het hoornvlies. Binnen enkele seconden wordt de vorm van het hoornvlies als een hoogteplaatje weergegeven. In het OCD wordt de corneatopograaf gebruikt voor contactlens aanmetingen en voor de refractie chirurgie (lasercentrum).

- fundusfotografie, fluorescentie angiografie
Met een camera worden ziektebeelden van het oog vastgelegd door middel van digitale foto's.

- vóóronderzoek laserbehandeling voor refractiechirurgie (zien zonder bril)
Twee personen (optometrist en TOA) ondersteunen de oogarts door het verrichten van vóóronderzoek bij patienten die een laserbehandeling (refractiechirurgie, zien zonder bril) willen ondergaan. Zie website "Laserchirurgie- centrum".

---

Deze folder is afkomstig van www.oogartsen.nl  (Deventer ziekenhuis); een samenwerkingsverband tussen het Deventer ziekenhuis (Deventer), CWZ (Nijmegen), Catharina ziekenhuis (Eindhoven), Elisabeth ziekenhuis (Tilburg) en Maxima Med. Centrum (Veldhoven), copyright.
Voor de aandachtsgebieden van oogartsen, zie aandachtsgebieden (subspecialisaties).

Update: 5 september 2009